Bulgarije met de auto: wat je moet weten voor je vertrekt

Bulgarije staat al een tijdje op mijn lijstje. En nu ik er ben geweest, snap ik niet waarom we hier zo lang mee gewacht hebben. Rozenvallei, brutalistische monumenten, kloosters vol muurschilderingen, bergpassen met uitzichten die je niet verwacht. En dit allemaal voor een fractie van de prijs die je in een West-Europees land betaalt.

Maar Bulgarije heeft ook zijn eigenwijsheden. De snelheidslimieten. Het vignet. Het cash-verhaal. Dit is wat ik voor mezelf had willen weten voor we vertrokken.

Wanneer ga je?

De beste reistijd is juni tot en met september. In mei en juni is het groen, de rozen staan in bloei in de Rozenvallei, de bergpaden zijn goed begaanbaar en de toeristische plekken zijn rustig. Wij waren er eind mei en begin juni. Precies raak voor de Rozenvallei, ook al stonden de bloemen bij aankomst nét niet op hun hoogtepunt. In juni barst het rozenfestival los, dan is het er drukker en feestelijker.

In de bergen, bij de Rila Meren en rondom Borovets, kan het tot in mei nog flink sneeuwen. Dat hebben wij aan den lijve ondervonden. We probeerden twee wandelingen, beide keer keerden we om vanwege sneeuw of ijs. In juni is de kans veel kleiner, maar check de weersomstandigheden altijd even van tevoren als je in de bergen wil wandelen.

Juli en augustus zijn warm, soms erg warm in de laaglanden. Dan zijn de bergen weer aantrekkelijk. September en oktober zijn fijn: rustig, koeler en de natuur kleurt goed.

Het vignet: dit regel je van tevoren

Bulgarije is EU-lid, maar heeft een eigen tolvignetplicht. Op alle nationale wegen en snelwegen ben je verplicht een e-vignet te hebben. Dit is een digitaal vignet dat aan je kenteken gekoppeld is, er plakt niets op de ruit.

Je regelt dit online via bgtoll.bg en je kunt hem gewoon me ideal betalen. Doe dit voor vertrek of gelijk zodra je de huurauto hebt en het kenteken weet. Je kunt het ook in Bulgarije regelen, maar aan de grens zelf is er geen mogelijkheid meer. De boetes voor rijden zonder vignet zijn fors.

Wij zagen de borden zodra we de grens over reden. Maarten had het gelukkig al op zijn telefoon geregeld, via iDEAL. Dat werkt gewoon. Een weekvignet kost voor een personenauto rond de €8,-. Een maandvignet zo’n €15,-. De prijzen variëren per voertuig en categorie. Campers kunnen een andere categorie zijn, check dat van tevoren.

Rijden: de limieten zijn het probleem niet, de wisseling ervan wel

De officiële snelheidslimieten zijn: 130 km/u op snelwegen (140 op sommige nieuwere stukken), 90 km/u buiten de bebouwde kom en 50 km/u in dorpen en steden.

Tot zover helder. Maar in de praktijk wissel je zo snel van limiet dat je voortdurend op de borden let. Een weg die eruitziet als een 90-weg blijft opeens 60 voor een lang stuk. Dan mag het ineens 40 door een dorp, en 200 meter verder 70, en weer even later 90. Het rijdt niet lekker door. En ze handhaven. We zijn meerdere flitspalen tegengekomen.

Houd je gewoon aan de borden. Het helpt om de kaart goed te kennen en niet alleen op de navigatie te vertrouwen, want die geeft de limieten niet altijd even accuraat door.

Buiten de snelwegen rijdt Bulgarije overwegend op tweebaanse wegen door dorpjes en bergen. Dat is langzaam maar mooi. Reken op meer reistijd dan Google aangeeft. Daarnaast moet je ook goed op de weg letten, want hier en daar zit nogal eens een mega gat, waar je niet met je wiel in wil belanden.

Betalen: cash is king

Bulgarije heeft men gewoon de euro als munteenheid. In steden als Plovdiv, Sofia en Kazanlak kun je bij grotere restaurants en supermarkten prima pinnen. Maar bij kloosters, parkeerplaatsen, kleine winkeltjes en buiten de toeristen routes wordt cash verwacht.

Wij betaalden bij kloosters altijd cash: entree van €2,- tot €4,-. Parkeerplaatsen bij kloosters vragen soms €3,- cash. De Lidl (ja, die hebben ze hier) neemt wel een pas. Voor de rest: zorg dat je altijd wat cash hebt.

Heb je niet genoeg Euro’s bij je pin dan bij UniCredit Bulbank of de DSK, dan betaal je geen opnamekosten.

De mensen

Bulgaren zijn niet de warmste Balkanvolk in eerste instantie. Ze zijn vriendelijk als je de moeite doet, maar de hartelijkheid hoef je niet op straat te verwachten. In hotelletjes en restaurants werden we goed geholpen. Bij de kloosters werden we met rust gelaten, wat ook fijn is. Maar men spreekt vrijwel geen Engels, alles gaat via een vertaal app op je telefoon. Buiten de gebaande paden wordt het Bulgaars en met wat moeite Russisch. Cyrillisch is het alfabet, dus het ontcijferen van borden vraagt even tijd. In de praktijk valt dat snel mee.

Afval

Dit zeg ik zonder oordeel, maar het is iets wat opvalt: overal langs de weg, in de natuur, bij wandelpaden, ligt rommel. Plastic, verpakkingen, weggegooid afval. De natuur zelf is er prachtig bij. De opruimcultuur is nog in ontwikkeling, laat ik het zo zeggen. Je raakt er niet aan gewend, maar je leert erdoorheen te kijken.

Benzine en kosten

Benzine kostte bij ons bezoek rond de €1,50 per liter. Dat scheelt. Overnachten en eten zijn merkbaar goedkoper dan in Nederland. Een volledig diner voor twee, inclusief drinken, kan makkelijk voor €20,- of minder. Bij de supermarkt ben je voor boodschappen voor een paar dagen weg. Entree voor bezienswaardigheden ligt tussen de €2,- en €8,- per persoon, afhankelijk van wat je bezoekt.

Zwembaden zijn er nauwelijks

Dat is iets om rekening mee te houden als je met kinderen of tieners reist. De Balkan heeft prachtige kleine hotels, guesthouses en appartementen vaak familiebedrijven, persoonlijk, met karakter. Maar een zwembad? Dat is eerder uitzondering dan regel.

Voor tieners die een zwembad als vast basisstation gewend zijn, is dat een omschakeling. Voor kinderen die nog jonger zijn en echt een plek nodig hebben om af te koelen en te spelen, is het goed om dit van tevoren te weten dat dit vrijwel een no-go is.

Kleine dingen die helpen

Neem altijd kleingeld mee. Niet elk parkeerplekje heeft een betaalautomaat en cash in kleine coupures scheelt gezoek. Controleer wandelroutes op sneeuw als je in mei in de bergen gaat, want het kan er echt nog tot kniehoogte liggen. Boek de Rila Meren (als je de lift wil nemen) niet in het blauwe seizoen zonder het schema te checken. Die lift was bij ons in onderhoud.

Bulgarije is een land dat je niet verwacht en dat meer geeft dan je dacht. Die beschilderde kloosters, die velden vol rode klaprozen, het brutalistische monument van Buzludzha dat boven in de mist staat als een vergeten ruimteschip. Je hoeft hier niet alles te regelen van tevoren, maar het vignet is geen keuze.

Lees ook mijn andere blogs over de Balkanreis:

• 10 dingen om te doen in Bulgarije: van rozen tot brutalisme
• Het Rozenfestival in Kazanlak: net te laat, maar op de lijst voor de volgende keer
• Buzludzha: het verlaten ruimteschip van het Bulgaarse communisme
• Plovdiv: de stad die je niet had verwacht, maar niet meer vergeet

Dit soort reizen denk ik ook voor jou uit. Op maat, niet uit een boekje. 06-20851033.